Een digitale modelspoorbaan stelt je in staat om meerdere treinen individueel te besturen zonder het spoor in secties op te hoeven delen zo als bij een analoge baan. Dit kan doordat de locomotieven een decoder bevat die een uniek adres heeft en de digitale centrale vervolgens een “opdracht” (bijvoorbeeld rijden) naar alleen de decoder (locomotief) met dat adres kan sturen.
Om de decoder in te stellen wordt er gebruik gemaakt van zogenaamde CV’s of ter wel Configuration Variable. Sommige decoders hebben wel honderden CV’s ter wel andere maar een handje vol CV’s hebben. De CV’s kun je zelf instellen en zaken als rijgedrag, verlichting e.d. Zijn in te stellen door de CV’s te programmeren.
Zo wordt ook het adres opgeslagen in een CV, de meeste hedendaagse decoders hebben zelfs twee adressen. Het primaire (twee-cijferige) adres die opgeslagen is in CV1 en het uitgebreide adres dat opgeslagen is in CV17 en CV18.
Maar hoe weet de decoder welke van de twee adressen gebruikt moeten worden op het moment dat hij een digitaal signaal ontvangt ? Dit is waar de meeste mensen voor het eerst te maken krijgen met CV29.
Alle decoders bevatten CV29 en deze CV zorgt voor een aantal basic functies, zo als welk adres er gebruikt wordt. Een CV bestaat altijd uit 8 bits, een bit is een enkele waarde: 0 of 1. Het tellen van de bits begint bij 0, de eerste bit is dus bit 0. Bits hebben ook een waarde,
Alle decoders bevatten CV29 en deze CV zorgt voor een aantal basis functies, zo als welk adres er gebruikt wordt. Een CV bestaat altijd uit 8 bits (bit 0 t/m bit 7), en elke individuele bit heeft twee mogelijke waarde. Zo kan bit 0 ingesteld worden op 0 of 1, als de andere bits allemaal de instelling 0 hebben dan is de totale waarde van CV29 dus 1, en is dit wat er ingesteld moet worden. De volgende bit is bit 1 en de waarde is of 0 of 2 als deze dan op 2 wordt gezet wordt de totale waarde van CV29: 3. De waarde van een bit is altijd 0 of het dubbele van de vorige bit.
Bit 0 stelt de rijrichting in, meestal staat deze vanuit de fabriek goed, maar het kan zijn dat bij het ombouwen van een loc de bedrading naar de motor niet goed is gedaan waardoor de trein achteruit rijd. Dit is op te lossen door bit 0 te veranderen.
Bit 1 stelt in in hoeveel rijstappen de snelheid in te stellen is, als je wilt kun je terug naar 14 rijstappen, maar de meeste moderne systemen kunnen 28 of 128 stappen gebruiken.
Bit 2 maakt het mogelijk om de trein wel of niet te laten rijden op een analoog systeem, dit kan wenselijk zijn als maar een deel van modelspoorbaan gedigitaliseerd is, maar het kan ook problemen op leveren met bepaalde remmodule’s als het niet nodig is is het dus beter dus op 0 te zetten.
Bit 3 is er om Railcom aan te zetten, dit is een systeem waarbij de decoder informatie terug kan sturen naar de centrale, dit systeem is echter nog vrijwel niet in gebruik en Bit 3 zal in de meeste gevallen dus gewoon op 0 gezet worden.
Bit 4 geeft de keuze om een 3 punts motorcurve te gebruiken (curve wordt bepaald door CV2, CV5 en CV6. Of om te gaan voor een 28 punts motorcurve (bepaald door CV67 tot CV96)
Bit 5 geeft aan of er een kort of lang adres gebruikt wordt, als de waarde 0 is dan zal het adres uit CV1 gebruikt worden, als de waarde 32 gebruikt wordt dan zal het adres van CV17 en CV18 gebruikt worden.
Bit 6 is gereserveerd en op dit moment niet gebruikt en is dus 0.
Bit 7 kan aangeven of de decoder een accessoires decoder is, dit is dus niet van belang voor locomotieven en zal ook op 0 gezet worden.
Vervolgens tel je dus de waarde’s van bit 0 t/m bit 7 bij elkaar op en je weet wat je in moet stellen bij CV29!
Om het nog makkelijker te maken zijn er makkelijke reken-tools:
http://people.zeelandnet.nl/rosoft/CV-Calc.html
http://www.opendcc.de/info/decoder/dcc_cv.html
Opdracht:
Als het goed is kun je met bovenstaande informatie zelf berekenen wat de waarde voor CV29 moet zijn in onderstaande situatie:
De trein moet standaard rijrichting aanhouden
Gebruik maken van 28 of 128 rijstappen
De trein moet niet op analoog rijden
Railcom moet uit staan
Gebruik maken van de 28 punts motorcurve
Gebruik maken van het uitgebreide (4 cijferige) adres
Als je veel componenten van één fabrikant gebruikt, zul je automatisch al een vorm van kleurcodering gaan gebruiken. Je zou deze in de rest van je modelspoorbaan kunnen doorvoeren. Maar je kunt ook je eigen kleurcodering gebruiken, leg deze van te voren vast zodat je later ook nog weet welke kleur kabel waar voor bedoeld is.