Categorie: Artikelen

Geplaatst op door — Geef een reactie

CV29 begrijpen

Een digitale modelspoorbaan stelt je in staat om meerdere treinen individueel te besturen zonder het spoor in secties op te hoeven delen zo als bij een analoge baan. Dit kan doordat de locomotieven een decoder bevat die een uniek adres heeft en de digitale centrale vervolgens een “opdracht” (bijvoorbeeld rijden) naar alleen de decoder (locomotief) met dat adres kan sturen.

Om de decoder in te stellen wordt er gebruik gemaakt van zogenaamde CV’s of ter wel Configuration Variable. Sommige decoders hebben wel honderden CV’s ter wel andere maar een handje vol CV’s hebben. De CV’s kun je zelf instellen en zaken als rijgedrag, verlichting e.d. Zijn in te stellen door de CV’s te programmeren.

Zo wordt ook het adres opgeslagen in een CV, de meeste hedendaagse decoders hebben zelfs twee adressen. Het primaire (twee-cijferige) adres die opgeslagen is in CV1 en het uitgebreide adres dat opgeslagen is in CV17 en CV18.

Maar hoe weet de decoder welke van de twee adressen gebruikt moeten worden op het moment dat hij een digitaal signaal ontvangt ? Dit is waar de meeste mensen voor het eerst te maken krijgen met CV29.

Alle decoders bevatten CV29 en deze CV zorgt voor een aantal basic functies, zo als welk adres er gebruikt wordt. Een CV bestaat altijd uit 8 bits, een bit is een enkele waarde: 0 of 1. Het tellen van de bits begint bij 0, de eerste bit is dus bit 0. Bits hebben ook een waarde,

Alle decoders bevatten CV29 en deze CV zorgt voor een aantal basis functies, zo als welk adres er gebruikt wordt. Een CV bestaat altijd uit 8 bits (bit 0 t/m bit 7), en elke individuele bit heeft twee mogelijke waarde. Zo kan bit 0 ingesteld worden op 0 of 1, als de andere bits allemaal de instelling 0 hebben dan is de totale waarde van CV29 dus 1, en is dit wat er ingesteld moet worden. De volgende bit is bit 1 en de waarde is of 0 of 2 als deze dan op 2 wordt gezet wordt de totale waarde van CV29: 3. De waarde van een bit is altijd 0 of het dubbele van de vorige bit.

Bit 0 stelt de rijrichting in, meestal staat deze vanuit de fabriek goed, maar het kan zijn dat bij het ombouwen van een loc de bedrading naar de motor niet goed is gedaan waardoor de trein achteruit rijd. Dit is op te lossen door bit 0 te veranderen.

Bit 1 stelt in in hoeveel rijstappen de snelheid in te stellen is, als je wilt kun je terug naar 14 rijstappen, maar de meeste moderne systemen kunnen 28 of 128 stappen gebruiken.

Bit 2 maakt het mogelijk om de trein wel of niet te laten rijden op een analoog systeem, dit kan wenselijk zijn als maar een deel van modelspoorbaan gedigitaliseerd is, maar het kan ook problemen op leveren met bepaalde remmodule’s als het niet nodig is is het dus beter dus op 0 te zetten.

Bit 3 is er om Railcom aan te zetten, dit is een systeem waarbij de decoder informatie terug kan sturen naar de centrale, dit systeem is echter nog vrijwel niet in gebruik en Bit 3 zal in de meeste gevallen dus gewoon op 0 gezet worden.

Bit 4 geeft de keuze om een 3 punts motorcurve te gebruiken (curve wordt bepaald door CV2, CV5 en CV6. Of om te gaan voor een 28 punts motorcurve (bepaald door CV67 tot CV96)

Bit 5 geeft aan of er een kort of lang adres gebruikt wordt, als de waarde 0 is dan zal het adres uit CV1 gebruikt worden, als de waarde 32 gebruikt wordt dan zal het adres van CV17 en CV18 gebruikt worden.

Bit 6 is gereserveerd en op dit moment niet gebruikt en is dus 0.

Bit 7 kan aangeven of de decoder een accessoires decoder is, dit is dus niet van belang voor locomotieven en zal ook op 0 gezet worden.

Vervolgens tel je dus de waarde’s van bit 0 t/m bit 7 bij elkaar op en je weet wat je in moet stellen bij CV29!

cv29_bits

Om het nog makkelijker te maken zijn er makkelijke reken-tools:

http://people.zeelandnet.nl/rosoft/CV-Calc.html

http://www.opendcc.de/info/decoder/dcc_cv.html

Opdracht:

Als het goed is kun je met bovenstaande informatie zelf berekenen wat de waarde voor CV29 moet zijn in onderstaande situatie:

De trein moet standaard rijrichting aanhouden
Gebruik maken van 28 of 128 rijstappen
De trein moet niet op analoog rijden
Railcom moet uit staan
Gebruik maken van de 28 punts motorcurve
Gebruik maken van het uitgebreide (4 cijferige) adres

Geplaatst op door — Geef een reactie

Auto’s op de modelspoorbaan

autosopdemodelspoorbaan

Veel modelspoorbouwers willen naast treinen op de modelspoorbaan ook modelauto’s. En om het nog realistischer te maken, moeten deze auto’s ook nog een rond rijden. In dit artikel lees je hoe dit kan met het Faller Car System.

Hoe werkt het:

In de basis werkt het Faller Car System vrij simpel: een verborgen (rij)draad bevindt zich onder het wegdek, de modelauto(‘s) op het wegdek bevatten een magneet die de route van het rijdraad vervolgens volgt. De modelautotjes ontvangen geen stroom van het rijdraad, maar bevatten een accu of batterijen die een electromotortje van stroom voorzien, ook bevatten de autotjes anders dan stilstaande modelauto’s een sturende vooras.

In de basis volgen de modelvoertuigen dus een vaste route, dit valt uit te breiden met bijvoorbeeld bushalte’s, benzinestation’s, kruisingen enzovoorts. Door op sommige voertuigen een extra magneetje te monteren wordt dan bij bijvoorbeeld een bushalte een schakelaar omgezet waardoor het voortuig naar de bushalte geleid wordt. Door het gebruik van sensoren, contacten en schakelingen zijn er veel mogelijkheden binnen het systeem.

Een car system aanleggen

Het aanleggen van een carsystem kun je net als het aanleggen van een modelspoorbaan zo moeilijk of zo makkelijk maken als je zelf wilt. Zo zijn er kant en klare secties te krijgen waarin het rijdraad reeds aanwezig is, met deze stukken kun je een mooi traject maken zonder al te veel te hoeven zagen en frezen. Heb je wensen die niet te realiseren zijn met standaard secties, of wil je meer ontwerp vrijheid dan kun je zelf een gleuf vrezen, waar je vervolgens het rijdraad in aanbrengt, dit kan met een speciale frees die Faller zelf verkoopt, of je kunt dit zelf doen door bijvoorbeeld een V te snijden met een stanleymes. Vervolgens smeer je het geheel dicht en glad met een vulmiddel.

Nu de techniek op zijn plek is kun je het wegdek opschuren en voorzien van een lik verf zodat het er uit gaat zien als een echte asfalt weg, of met wat andere technieken als een zand of kaseien weg.

Hou er rekening mee dat de 2 breedste voertuigen naast elkaar over de weg kunnen en ook door bijvoorbeeld tunnelportalen kunnen rijden. Het beste is uiteraard om al in de ontwerpfase van de modelspoorbaan rekening te houden de aan te leggen wegen.

Het faller car system uitbreiden

Zo als je hebt kunnen lezen is er in de basis veel mogelijk, bushalte’s, spoorwegovergangen en stoplichten zijn allemaal mogelijk en kant en klaar te koop. Wat veel modelspoorbouwers echter ook willen is verlichting van de auto’s en realistisch optrekken en afremmen van de auto’s.

Hoewel faller hier de laatste tijd zelf ook oplossingen voor heeft zijn enkele alternatieven populairder (omdat deze al langer eerder genoemde functionaliteiten aan het systeem toevoegden).

Dinamo/MCC

Dit systeem breid het Faller Car System uit door 2 extra (koper)draden onder het wegdek aan te brengen die vanaf een centrale (computer) commando’s rond zend. Net als bij het digitale rijden met modeltreinen bevatten de auto’s decoders die commando’s van de centrale omzetten in acties als het rijden van een bepaalde snelheid, richting aangeven, lichten aan of uit enzovoorts.

Het aansturen / automatiseren via de computer gaat redelijk hetzelfde als bij digitaal modelspoor (terugmelding / blokken) en kan gedaan worden met Rocrail of Koploper.

Meer informatie over: Dinamo/MCC
http://www.vpeb.nl/oplossingen/autos/

DC-Car

Dit systeem lijkt op het Dinamo/MCC systeem aangezien het ook gebruik maakt van decoders welke de rijsnelheid, verlichting en andere functies aansturen. Echter ontvangen de auto’s/decoders de commando’s op een andere manier: namelijk door infrarood signalen. Dit heeft als voordeel dat een bestaand systeem zonder al te veel aanpassingen al uitgebreid kan worden.

De commando’s zijn standaard DCC protocol waardoor het ook mogelijk is om de decoders te programmeren en aan te sturen met een DCC-Centrale uitgebreid met infrarood leds.

http://www.youtube.com/watch?v=OQkGzYwCciQ

Infracar

Hoewel infracar de eerste was met een infrarood systeem is DC-Car populairder, verder werkt Infracar grotendeels hetzelfde. Doordat dat het computersturings protocol van Infracar opensource was wordt dit ook gebruikt door DC-Car en zijn beide systemen deels uitwisselbaar.

Alternatieven voor Faller Car System:

Hoewel het Faller systeem de marktleider is op het gebied van auto systemen voor de modelbaan is er nog een alternatief genaamd Mader Magnet Truck.

Het grootste verschil tussen de twee systemen is dat Mader Magnet Truck gebruik maakt van een magneetstrook i.p.v. een draad. Het voordeel hiervan is dat grotere voertuigen als bussen en vrachtwagens minder problemen vertonen in krappere bochten. Een ander voordeel van deze magneetstrook is dat er twee rijsnelheden mogelijk zijn (d.m.v. de sterkte van het magnetische veld)

Een mogelijkheid is ook om magneetstroken te gebruiken i.c.m. Met het faller car system, als je problemen ervaart met krappe bochten is dit iets om te overwegen.

De toekomst ?

Het nieuwste systeem is door G.P.S. Gestuurde auto’s op de modelspoorbaan hieronder zie je een demo van dit systeem:

Inspiratie
Om dit artikel af te sluiten nog enkele video’s met voorbeelden van hoe mooi wegen op de modelspoorbaan uit kunnen pakken:

Geplaatst op door — 1 reactie

Niet verloren raken in de details

Vooruit plannen om progressie te maken.

De mate van detail op de modelspoorbaan en waar en wanneer je welk niveau van detail toepast is voor de meeste modelspoorbouwers een onbewuste beslissing. Als modelspoorbouwers categoriseren ons zelf als “realistische bouwers” of juist als “goed-genoeg bouwers”. Waar de een elke vierkante centimeter tot in detail uit wil werken, wil de ander juist de modelspoorbaan zo snel mogelijk af maken en vervolgens de details verbeteren / meer realisme toe voegen.

Toch is het belangrijk om een bewuste keuze te maken voor het niveau van detail dat jij wilt gaan gebruiken.

Waarom ? nadat het eerste enthousiasme voor de modelspoor hobby begint te vervagen, na bijvoorbeeld het bouwen van de onderbouw. Hebben de meeste van ons zo snel mogelijk zichtbare vooruitgang nodig om progressie te blijven maken. We willen het gevoel hebben dat we aardig op weg zijn om de treinen van punt A naar punt B te laten rijden.

Zolang we het gevoel hebben dat vooruit blijven gaan, en er progressie in de bouw van de modelspoorbaan zit, blijven we rustig door gaan. Maar als we verloren raken in het aanbrengen van kleine details kan dit de vooruitgang tot een volledige stilstand brengen!

Op zulke momenten begint het plezier van de hobby er af te gaan, en moet je jezelf er toe gaan zetten om de details verder af te ronden.

Maar er is een alternatief: in plaats van een bepaald niveau van detail te willen voor de volledige modelspoorbaan, kun je ook tijdens het bouw gebruik maken van verschillende niveaus van detail op de modelspoorbaan.

Grote stukken van de modelspoorbaan kunnen tijdens het bouwen van de modelspoorbaan worden voorzien van tijdelijke scenery / minimalistische scenery, terwijl de meer in het oog springende delen alvast voorzien worden van een realistisch detail niveau.

Op deze manier blijf je de vooruitgang in de bouw van de modelspoorbaan houden, en zorg je ervoor dat je niet de bouw tot een stilstand brengt door te focussen op details en je zorgt er ook voor dat niet de hele baan in een laag detail niveau wordt gebouwd.

Het probleem met het idee dat je eerst alle scenery tot in groot detail uitgewerkt moet hebben voordat je met de treinen kunt gaat rijden is namelijk dat de scenery eigenlijk nooit klaar is en je het moment dat je voor het eerst kunt gaan rijden steeds verder uit moet stellen.

Anderzijds zal de hobbyist die zijn baan zo snel mogelijk af wilt hebben om te gaan rijden tegen een ander probleem aan lopen: in de praktijk verlies je na verloop van tijd interesse om de details te verbeteren, en omdat het er toch al aardig uit ziet wordt het niet opgepakt.

Tijdelijke scenery

Het alternatief is gebruik maken van tijdelijke scenery, met tijdelijke scenery kun je in weinig tijd grote stukken van de modelspoorbaan afronden en blijf je de vooruitgang zien en kun je eerder de treinen laten rijden.

Een voorbeeld van tijdelijke scenery is het bouwen van gebouwen van karton, om deze later te vervangen door modelspoor gebouwen met een hoog afwerkingsniveau.

Je kunt deze tijdelijke scenery ook allemaal in een bepaalde kleur spuiten, zodat je duidelijk kan zien welke delen van de baan nog gedaan moeten worden.

Ik heb zelf modelspoorbouwers gezien die foto’s / afbeeldingen van de scenery plakten op de plekken die nog afgewerkt moesten worden, zodat ze ondertussen verder konden met de bouw van de modelspoorbaan.

Op deze manier voorkom je dus dat je verloren raakt in het afwerken van details en voorkom je ook dat je tevreden raakt met een lager niveau detail dan je eigenlijk gepland hebt, aangezien je de stukken tijdelijke scenery later in een zelfde niveau detail gaat bouwen als de rest van de baan.

Het is hier duidelijk waar nog scenery aangebracht dient te worden

Tips:

1. Kies voor een detail niveau waar je tevreden mee bent, maar zorg er wel voor dat je vooruitgang blijft houden tijdens het bouwen van de modelspoorbaan.

2. Niet de volledig modelspoorbaan hoef het zelfde detail niveau worden uitgevoerd, zeker tijdens de bouw van de baan.

3. Verloren raken in de details kan er voor zorgen dat de vooruitgang van de bouw van jouw modelspoorbaan tot stilstand komt.

4. Gebruik van tijdelijke scenery kan er voor zorgen dat je modelspoorbaan eerder operationeel is, zonder dat je direct een compromis op detail.

Geplaatst op door — Geef een reactie

Makkelijk omreken hulpmiddel

Ik vondt zojuist dit handige omreken hulpmiddel op het internet, je vult simpelweg de afmeting in, de schaal waarin je deze wilt hebben en je drukt op de knop!

Vergeet niet eerst op Metric te klikken om CM’s te kunnen gebruiken 😉

Geplaatst op door — 2 reacties

Bouwpaketten in elkaar zetten

Waar plastic vroeger als “slecht” werd bestempeld door veel modelspoor hobbyisten, is het vandaag de dag niet meer weg te denken uit de hobby. De plastic bouwpaketten zijn voor veel modelspoorbouwers de manier om huisjes en gebouwen te maken voor de modelspoorbaan.

Met het grote aanbod aan bouwpaketten vindt je altijd wel iets dat op jouw modelspoorbaan past. Het in elkaar zetten van deze bouwpaketten is goed te doen als je de tijd neemt en de instructies volgt.

Om het allerbeste uit deze bouwpaketten te halen heb ik dit artikel geschreven met een aantal tips voor het in elkaar zetten van bouwpaketten.

Gereedschap

Voordat je begint met het in elkaar zetten van het bouwpakket, is het belangrijk dat je het juiste gereedschap hebt om aan de slag te kunnen gaan:

1. Plastic lijm: voor het monteren van de onderdelen van het bouwpakket heb je speciale lijm voor plastic nodig, er zijn speciaal voor het in elkaar zetten van plastic bouwpaketten speciale soorten lijm zo als Faller plasticlijm. Je kunt er ook nog een zogenaamde transparante plastic lijm bij houden voor het plakken van de ruitjes, alhoewel dit vaak prima gaat met normale modelbouw lijm.
2. Zijnsijtang: om de (grote) onderdelen netjes uit het spruitstuk te kunnen knippen.
3. Hobbymes: om de kleinere onderdelen uit het spruitstuk te snijden. En restanten plastic weg te snijden van de onderdelen.
4. Vijl(en): vijlen zijn handig om restanten van het spruitstuk weg te werken. Ik raad één grotere vijl aan om grotere stukken recht te maken en een setje kleine (diamant) vijltjes voor details en niet rechte vormen.

Klemmen: klemmen zijn niet heel essentieel maar maken je leven wel een stuk makkelijker en zorgen voor een rechter einderesultaat. Je kunt hier een lijmklem of andere hobbyklem voor gebruiken, maar je hebt zelfs speciaal voor bouwpaketten bedoelde klemmen!

Aan de slag

Het eerste dat we gaan doen is kijken of alle onderdelen aanwezig zijn, vergelijk de onderdelen op de gebruiksaanwijzing met de spruitstukken en controleer of er niks ontbreekt.

Iets dat je vooral niet moet doen, zeker bij grotere bouwpaketten: is alles in een keer uit het spruitstuk halen. Het is beter om onderdelen pas los te maken als je ze nodig hebt.

Een belangrijke overweging als je het bouwpakket wilt gaan schilderen / paintbrushen is of je dit voor of na het in elkaar zetten gaat doen. Als je het achteraf doet zul je vaak ramen / kozijnen en kleinere details moeten afdekken of meespuiten wat soms een minder mooi resultaat geeft. Beslis dus voor jezelf wanneer je dit gaat doen, voordat je aan het bouwen begint.

Voor het los snijden van onderdelen gebruik de zijsnijtang voor grotere onderdelen en kleinere onderdelen zijn los te krijgen met het hobbymes, zeker in kleinere schalen is ook een pincet geen overbodige luxe! Buig of wiebel nooit onderdelen uit het spruitstuk dit laat lelijke buigplekken achter!

Een buigplek

Nadat je de stukken uit het spruitstuk hebt gehaald is het tijd om oneffenheden weg te werken met een vijl, schuurpapier en het hobbymes. Het is vooral belangrijk dat grotere onderdelen die hoeken van het gebouw gaan vormen kaasrecht zijn! Dit gaat het beste met de vijl of door een schuurblokje neer te leggen en hier langs te gaan.

Ramen deuren en kozijnen

In de meeste bouwpaketten begin je met het aansluiten van details zo als ramen, deuren en kozijnen die via de achterkant aangebracht moeten worden. Denk vooral bij deze elementen goed na of je ze mee wilt kleuren met de rest of ze juist een andere kleur wilt geven, of de standaard kleur wilt behouden. Achter de meeste ramen en deuren zal een stukje transparant plastic zitten dat als “glas” functioneerd, sommige hobbyisten vinden het standaard meegeleverde plastic te dun en brengen zelf een dikkere aan. Het lijmen van de ruitjes kan met standaard plasticlijm, maar je kunt ook speciale transparante “modelglas” lijm gebruiken.

De hoofdstructuur

Het belangrijkste onderdeel van elk bouwpakket is de hoofdstructuur, en met name de hoeken hiervan. Hoe strakker deze zijn, hoe realisticher het bouwwerk er uit zal zien en hoe steviger de structuur. Om dit te bereiken ze je de twee hoeken recht tegen over elkaar, bij voorkeur in een klem en breng je een dun laagje lijm aan de achterkant aan. Houd de twee stukken op hun plaats tot de lijm opgedroogd is en de verbinding stevig is.

Omdat de muren eigenlijk de zwakste verbinding van de structuur zijn kan het een goed idee zijn om deze te verstevigen. Dit kun je doen door bijvoorbeeld een rechthoekig stukje plastic in de hoek te lijmen, of een hoekprofiel van bijvoorbeeld karton in de hoek aan te brengen.

Grondplaat

Veel bouwpaketten komen met hun eigen grondplaat, deze hoef je natuurlijk niet te gebruiken aangezien ze niet altijd in het landschap passen of uberhaupt niet op de ondergrond op jouw modelspoorbaan. Als je wel gebruik maakt van een grondplaat dan is het het beste om deze vooraf op de modelspoorbaan te monteren en vervolgens het gebouw zelf er pas op aan te brengen, zodat het mooi in het landschap op gaat. Ook kan een grondplaat soms handig zijn om de muren uit te lijnen.

Het dak

In de meeste gevallen een van de laatste onderdelen die aangebracht wordt in het bouwpakket is het dak. Of je nu een simpel plat dak heb of een schuine kap, het is enorm belangrijk voor de realisme van de modelspoorbaan dat deze er strak uit ziet. Veel bouwpaketten hebben aan de bovenkant van de muren een rigel die het dak als het ware gaat dragen, je brengt het dak hier dus op aan. Als er geen riggel is kun je overwegen om deze zelf aan te brengen d.m.v. bijvoorbeeld een stripje plastic. Dit zorgt ervoor dat het dak beter uitgelijnd is en de structuur steviger is.

Als het bouwpakket een puntdak heeft dan is het het beste om dit dak eerst te los te monteren voordat je het aanbrengt op het gebouw. Zodat je zekerweet dat de nokverbinding strak is, deze kan namelijk gemakkelijk scheef gaan of gaan schuiven als de dakspanten tegelijkertijd aan andere stukken worden verbonden. Door het van te voren te lijmen van het puntdak weet je zeker dat de nokstrak is en het er van bovenaf super uit ziet.

Aanpassingen

Als je de eerste 4/5 bouwpaketten in elkaar hebt gezet en er wat handiger in wordt dan kun je overwegen om dingen aan te gaan passen, zo kun je bijvoorbeeld andere soorten ruitjes gebruiken, of kleine details aanbrengen zo als bijvoorbeeld een poster voor een raam, of iets in een etalage. Door kleine aanpassingen kun je een universeel model al snel uniek maken.

Heb je zelf nog een leuke tip of reactie voor dit artikel laat het hieronder dan weten: