Categorie: Scenery

Een van de aspecten waarin de meer proffesionele modelspoorbanen zich onderscheiden van minder realistische voorbeelden is het gebruik van een modelspoorbaan achtergrond. Een achtergrond kan zo simpel zijn als een blauwe lucht maar kan ook een verlengstuk zijn van de modelspoorbaan doordat het landschap als het ware doorloopt en de baan zo optisch groter lijkt te zijn. In dit artikel kijken we naar verschillende soorten achtergronden en verschillende technieken om deze te maken.

Overigens zijn achtergronden in de meeste gevallen niet enkel voor het mooie, maar zijn ze ook functioneel omdat ze minder fraaie delen van de modelspoorbaan afschermen van de toeschouwer.

Wanneer moet de achtergrond gemaakt worden ?

Over wanneer de modelspoor achtergrond gemaakt en aangebracht zou moeten worden verschillen de mening. Aan de ene kant is men van mening dat dit voor de bouw van de baan zou moeten gebeuren. En aan de andere kant dat dit pas zou moeten gebeuren als de baan volledig gebouwd is. En eigenlijk is voor beide meningen wat te zeggen, het vooraf aanbrengen heeft als voordeel dat het aanbrengen nog makkelijk gaat doordat de bereikbaarheid van de achterkant nog goed is en je de modelspoorbaan niet af hoef te plakken om verfspetters te voorkomen. Het achteraf aanbrengen van een achtergrond heeft weer als voordeel dat je beter kunt zien hoe het geheel er uit komt te zien en voorkomt dat er op de achtergrond gemorst wordt tijdens het bouwen van de baan.

Soort modelspoorbaan achtergrond

Elke modelspoorbaan vraagt eigenlijk om een andere soort achtergrond. Een modelspoorbaan die een kustgebied nabootst, vraagt om een geheel ander landschap als een modelspoorbaan met een berglandschap. De grootste factor hierin is natuurlijk de inhoud van de achtergrond, maar daarbuiten zijn eigenlijk 3 soorten achtergronden te onderscheiden:

1. Lucht / wolken achtergrond

De eerst en misschien wel de meeste klassieke type modelspoor achtergrond, is de blauwe lucht met eventueel wat wolken. Deze type achtergrond is vooral geschikt voor de wat plattere landschap, waar je in het echt ook niet veel meer ziet aan de horizon dan een blauwe lucht met eventueel wat wolken. Eventueel kan onderaan de lucht nog een enkel gebouw of natuurlandschap geschetst worden die aan de horizon te zien is.

2. Landschap contouren

Waar een lucht met wolken vaak een goede optie is voor een achtergrond waar je niet heel veel detail in hoeft te verwerken voor een meer plat landschap, is een achtergrond met contouren van het landschap een geschikte optie voor bijvoorbeeld een bergen landschap. Je wilt natuurlijk dat de bergen in de achtergrond doorlopen, maar het is niet altijd gewenst om dit heel gedetailleerd te doen. Door enkel de contouren van het verdere landschap aan te brengen, kun je vaak de aandacht op de modelspoorbaan gericht houden.

3. Gedetailleerd landschap

Waar de eerste 2 soorten achtergrond over het algemeen niet te veel detail hebben en vooral de aandacht op de modelspoorbaan moeten versterken, kan een gedetailleerde achtergrond juist het landschap optisch doen vergroten en kan soms heel mooi uitwerken bij kleinere modelspoorbanen. Aangezien niet iedereen even goed is met de kwast is het vaak ook interessant om een foto achtergrond te gebruiken, maar daar zullen we het zo over hebben.
Het belangrijkste bij het kiezen van een achtergrond is dat deze de modelspoorbaan moet verbeteren, maar niet de aandacht van het landschap en de treinen af moet halen. Een goede achtergrond maakt het landschap dus beter zonder dat je doorhebt dat hij er is.

Technieken voor het maken van een modelspoorbaan achtergrond

Als je dan hebt gekozen wat voort soort achtergrond je aan gaat brengen op de modelspoorbaan is het tijd voor actie. Maar natuurlijk is het wel belangrijk om eerst na te denken over hoe je de achtergrond gaat maken!

1. Kant en klare oplossingen

De simpelste en snelste oplossing is natuurlijk het gebruik maken van een een kant en klare oplossing. Vele fabrikanten van modelspoor artikelen leveren ook kant en klare achtergronden voor verschillende schalen. Het grote voordeel is dat deze reeds in de juiste schaal zijn uitgevoerd en er reeds over nagedacht is hoe deze past bij een modelspoorbaan. Nadeel is natuurlijk dat je vast zit aan het formaat en je kans hebt dat iemand anders dezelfde achtergrond heeft gebruikt.

Een alternatief voor de kant en klare modelspoorbaan achtergronden is door foto-behang of simpelweg een grotere sticker te laten printen bij een sign-bedrijf. Nadeel is wel dat je zelf een foto moet hebben en deze goed moet kunnen schalen!

Een budget methode hiervoor heb ik in dit artikel beschreven: http://www.modeltreinen.com/budget-modelspoor-achtergrond/

2. Schilderen

Misschien wel de meest gebruikte techniek voor het maken van een achtergrond voor een modelspoorbaan is simpelweg schilderen. Materiaalgebruik hierin is vrij flexibel en afhankelijk van in hoeveel detail je de achtergrond wilt schilderen. Als je de achtergrond enkel blauw wilt maken met wat wolkjes zal een pot verf van de bouwmarkt en wat acrylverf voor de wolkjes voldoen. Als je    van plan bent om een gedetailleerd landschap te schilderen zul je wat meer kleuren verf en soorten kwasten nodig hebben.

3. Paintbrushen

Een techniek die met name de laatste jaren populaired geworden is, is het paintbrushen van een achtergrond. Het grote voordeel van paintbrushen is dat het relatief snel gaat en je de dikte van de lagen verf heel goed kunt instellen. Op deze manier kun je lagen elkaar doen overlappen, wat met name interessante effecten op kan leveren voor bijvoorbeeld een berg landschap. Net als met schilderen is het wel aan te raden eerst enigszins wat te oefenen met de paintbrush voordat je aan de achtergrond begint.

Veel succes met het maken van jouw modelspoorbaan achtergrond!

Een techniek die een modelspoorbaan veel realisme en dynamiek geeft is verkanting in bochten waar op hogere snelheid doorheen gereden wordt. Door de verkanting “leunen” de treinen naar de binnenkant van de bocht net zo als in het grootbedrijf.

Als een trein door een bocht gaat, zal de de voorwaartse beweging zorgen voor tegenwerking (de trein wil recht door blijven gaan). Hoe hoger de snelheid hoe groter de kans dat hierdoor de trein kan ontsporen.

In het grootbedrijf hebben ze hier een oplossing voor gevonden door verkanting in de bochten toe te passen. Dit betekent dat de buitenste spoorstaaf hoger is als de railstaaf aan de binnenkant van de bocht. Hierdoor worden de krachten gelijk verdeeld in de bocht en zal de trein niet ontsporen op hogere snelheden.

In modelspoor is het niet “nodig” om verkanting toe te passen, aangezien modeltreinen lichter zijn en niet snel genoeg gaan om mogelijk te ontsporen. Maar het staat erg realistisch, zeker omdat veel mensen de verkanting herkennen uit het grootbedrijf.

Veel modelspoor hobbyisten passen echter geen verkanting toe, omdat ze denken dat het ingewikkeld is dit te doen. In dit artikel lees je hoe je in 4 simpele stappen verkanting aan kunt brengen in een bocht.

Stap 1. Het karton knippen

Koop allereerst karton bij bijvoorbeeld een postkantoor of kantoorbenodigheden winkel. Je hebt 2 soorten karton nodig, 1 x karton van ongeveer 1mm dik en 1 x karton van ongeveer 2mm dik. Knip hier vervolgens rechthoekige stukjes van 6 x 12mm van.

Stap 2. Stukken karton aanbrengen

Geef vervolgens op de baan aan de bocht komt, dit kun je uit de losse hand doen, maar beter is natuurlijk om dit met railsjabloom te doen of door het baanplan op ware grote te printen en de prints neer te leggen. Als je de rails proef gelegd hebt en klaar bent om de rails vast te gaan spijkeren is het tijd om de verkanting aan te brengen. Begin met de dunndere stukjes van 1mm aan de buitenkant van de bocht met de bocht mee te leggen. En leg vervolgens in het midden van de bocht de stukken van 2mm neer, zo maak je een vloeiende overgang. Als de stukjes goed liggen, kun je ze vervolgens vast gaan lijmen. Eventueel kun je nog een 3e laag van bijvoorbeeld 0,5mm dik papier/karton gebruiken om een overgang te maken tussen de stukjes van 1mm en 2mm.

Stap 3: De rails vast maken

Als de lijm opgedroogd is kun je de rails vastmaken zo als je dat ook op de rest van de baan hebt gedaan / met of zonder ballastbedding.

Stap 4: Ballast aanbrengen

De laatste stap is natuurlijk het verbergen van de kartonnen stukjes die we gebruikt hebben voor de verkating. Dit kan simpelweg door ballast aan te brengen, meer informatie over ballast aanbrengen vindt je hier.